Waarom EMDR?

Dit is een vraag die veel mensen mij stellen.

Waarom moet ik EMDR, is er geen andere manier om met mijn trauma om te gaan?

Wat doet EMDR?

EMDR staar voor Eye Movement Desensitization Reprocessing. De therapie richt zich erop dat je niet vergeet wat er is gebeurd, maar de emoties die je erbij voelt worden minder sterk ervaren en zijn soms helemaal verdwenen. Het is een therapie vorm waarbij je door middel van vingerbewegingen, geluid of kloppen jouw nare ervaring kan verwerken. Dit is vanaf de jaren 80 een revolutionaire therapie waar, tot nu toe, veel gebruik van gemaakt word. 

Geen voorstander van EMDR

Als jij mij al langer kent of volgt weet je dat ik geen voorstander ben van EMDR, sterker nog, ik raad het de meeste mensen af. In het artikel hieronder zal ik uitleggen waarom, onderbouwt met een aantal klant casuïstiek. 

Wat is het nadeel van EMDR? 

Omdat je met EMDR moet herbeleven kan het best heel heftig zijn. Dit is omdat je volledig moet herbeleven. De therapeut vraagt jou om weer helemaal terug te gaan naar dat moment. Er wordt je gevraagd dit moment volledig te herinneren. Je gevoel, wat je ziet, ruikt en proeft. Alles is erop gericht om jouw ervaring weer zo volledig mogelijk te maken, alleen dan kan de therapie slagen. Gemiddeld genomen heb je 3-5 sessies nodig per trauma / gebeurtenis om dit te verwerken.

Zoals je leest is dit voor veel mensen heel heftig. Je wilt tenslotte een trauma niet nog een keer meemaken. Door te kiezen voor een therapie zoals EMDR kies je bewust voor het verwerken door middel van herbeleving

Welke nadelige effecten kan EMDR hebben?

Zoals hierboven beschreven zal je jouw trauma / vervelende gebeurtenis volledig moeten herbeleven wil je het maximale resultaat uit de therapie halen. Omdat dit voor veel mensen heftig is zijn er verschillende "bijwerkingen" en "negatieve effecten.

- toename van angstige gevoelens

- toename van verdrietige gevoelens

- slechter slapen na de sessies

- vermoeidheid

- continue herbeleving (ook na de sessie)

- toename fysieke klachten zoals hoofpijn, buikpijn, stijve nek en schouders et cetera

- kribbig / chagrijnig 

- veel huilen

- emotie eten

Zo zijn er natuurlijk nog veel meer nadelige effecten van EMDR te benoemen, dit zijn de meest voorkomende.

Verergering klachten na EMDR

Ik zou zeggen dat je niet voor je lol naar EMDR therapie gaat. Je wordt vaak doorverwezen door een huisarts als er sprake is van PTSS (post traumatische stress stoornis). Je hebt dan al een scala aan klachten, zoals hierboven beschreven.

EMDR sessie hebben altijd een nawerking, je klachten zullen in eerste instantie dan ook verergeren en deze klachten blijven gemiddeld 4 dagen na de sessie. 

Hoe vaak EMDR

Meestal heb je 1x per week een sessie met de therapeut. Niet iedereen maakt dit traject af omdat het als heftig ervaren kan worden. 

Stel je hebt elke maandag therapie, dan voel je je na de therapie tm (gemiddeld) vrijdag heel slecht (zie kopje nadelen EMDR), dan voel je je 2 dagen weer "normaal" om vervolgens weer op maandag een nieuwe sessie te doen waarbij je weer volledig moet herbeleven. Op deze manier is het een uitputting voor je lichaam en geest, hierdoor stoppen relatief veel mensen gedurende het EMDR traject.

3 tot 5 keer per gebeurtenis

Begrijp me niet verkeerd, EMDR kan heel goed werken maar vaak is dit bij een incident dat op zichzelf staat zoals een ongeluk. Dit ene incident herbeleef je dan gemiddeld 3-5 keer.

Het is minder succesvol als je langdurig bent blootgesteld aan bijvoorbeeld geweld. Je kunt hierbij denken aan partner geweld of huiselijk geweld. Deze periode heeft zo veel traumatische gebeurtenissen dat je soms jaren lang bezig bent met het verwerken van het geheel. Jarenlang dus herbeleven en jarenlange uitputting voor lichaam en geest.  Daarbij is het niet mogelijk alles te verwerken omdat je ook gebeurtenissen hebt verdrongen.

Zelf EMDR toegepast

Zelf heb ik vroeger ook EMDR toegepast bij klanten, en hoewel het bij een klein percentage prima werkt (als het een geïsoleerd trauma is) zag ik meer nadelen dan voordelen aan deze vorm van therapie. Ik zal keer op keer mensen worstelen met de naweeën van de EMDR. Hierdoor "brak" mijn eigen hart, en ben ik opzoek gegaan naar een betere en sneller alternatief. Dit heb ik jaren geleden gevonden in de hypnotherapie. Sinds ik deze vorm van traumatherapie toepas, heb ik veel betere resultaten, blijere klanten en je hoeft nergens het trauma her te beleven. Je hoeft mij niet eens te vertellen wat er gebeurd is! 

Terugval na EMDR

Naast het feit dat je direct na de sessie een flinke terugval hebt waarbij je klachten verergeren is er helaas ook bewezen dat 35 tot 50% van de mensen die EMDR therapie hebben gevolgd na enige tijd weer een volledig terugval hebben. Dit betekend dat (bijna) alle klachten van voor de therapie weer terug zijn. De enige manier om hier weer vanaf te komen is het volgen van hetzelfde traject als voorheen. Dan mag je duimen voor een beter resultaat....

EMDR werkt niet

In sommige gevallen is het trauma zo erg geweest (het is niets voor niets een trauma) dat je dit gevoel en deze gebeurtenis blokt hebt. Je hebt deze ervaring zo ver weg gestopt in je geheugen dat je er niet meer bij kunt. Zoals je nu weet moet je bij EMDR herbeleven, dit lukt niet als je het trauma ver weg hebt gestopt. Hoe graag je het misschien ook zou willen, je komt er met geen mogelijkheid meer bij. Als dit op jou van toepassing is is het EMDR traject voor zowel jou als de therapeut erg frustrerend. De therapeut zal er alles aan doen, en dan ook echt (bijna) alles!, om jou het trauma te laten herinneren. Soms komen er flarden terug maar soms ook niet. Jij kunt hier niets aan doen, dit is een overlevingsmechanisme en je lichaam heeft dit automatisch zo opgeslagen. EMDR werkt dan niet voor jou.

Kan EMDR averechts werken?

Jazeker! Helaas kan dit ook gebeuren. Omdat je na elke sessie een toename hebt van je klachten wordt dit niet altijd direct herkend. De therapeut zal in de meeste gevallen adviseren door te gaan met de therapie en aangeven dat de verergering van de klachten bij het proces hoort. Pas als de klachten niet afnemen na de 4e of 5e sessie zal de therapeut een ander soort therapie of een andere behandel intensiteit voorstellen.

Voorbeeld uit de praktijk

Een aantal jaar geleden kwam er een vrouw bij mij met heftige PTSS klachten. Zij was overvallen in haar winkel met bijbehorend geweld. Toen haar klachten na enige tijd niet verdwenen stelde de huisarts EMDR therapie voor. Week na week en sessie na sessie werden de klachten erger. Uiteindelijk heeft deze vrouw 57!!!! EMDR sessies gehad. De therapeut heeft de therapie niet gestopt maar zij zelf. Toen ik dit hoorde schaamde ik me voor mijn concullega, ik heb hier dan ook ethische bezwaren tegen. Let wel, 57 x is deze vrouw letterlijk door een hel gegaan. 57 x heeft ze deze overval moeten herbeleven, 57 x heeft ze na de sessie hier de naweeën van opgevangen. Ronduit verschrikkelijk!

Via een vriendin die bij mij een succesvol traject had doorlopen kwam ze enigszins sceptisch bij mij. Maar na 2 sessies (zonder herbeleving) was ze klachtenvrij! Ze wist niet wat haar overkwam. Ze kon weer leven!

Alter ego

Er zijn ook mensen die iets traumatisch hebben meegemaakt waardoor ze een alterego hebben ontwikkeld. Tijdens deze nare gebeurtenis hebben zij zichzelf, als overlevingsmechanisme, een soort van uitgeschakeld en heeft het alter ego het lichaam overgenomen. Op deze manier voelt het slachtoffer zelf niets en kan zich vaak ook niets herinneren van de gebeurtenis.

Dissociatieve identiteitsstoornis (DIS)

Je kan in veel van deze gevallen spreken van DIS. Dit is een dissociatieve identiteitsstoornis. Iedereen is wel een gedissocieerd, denk maar aan bijvoorbeeld dagdromen of als je in de auto rijdt en je opeens ziet dat je veel verder bent dan je eigen was. Dit kan komen door vermoeidheid, stress maar ook pijn en angst.

Als je bekend bent met DIS is het bijna nooit aan te raden op een Emdr traject te volgen. De kans bestaat dat je door de herbeleving volledig dissocieert en jij "weg" bent en je alter ego het overneemt. Het is dan maar de vraag wanneer jij weer "terug komt".

Voorbeeld uit de praktijk

Enige tijd geleden werd ik gebeld door familie van een vrouw waarbij dit gebeurd was. Na jaren durfde zij eindelijk EMDR therapie te ondergaan. De therapeut wilde beginnen met het verwerken van haar eerste trauma waarbij ze in haar jonge tienerjaren bruut verkracht was. De vrouw wilde dit zelf niet omdat dit te heftig was maar de therapeut bleef volhouden dat ze met dit trauma moesten beginnen. Vrouw had meermaals aangegeven dat ze sinds die tijd niet altijd haarzelf was en zij had 3 alter ego's ontwikkeld. 

Zoals verwacht ging deze sessie verkeerd! Tijdens de sessie werd het lichaam volledig overgenomen door een van de alter ego's. De therapeut wist niet wat ze hiermee moest doen en ging ervan uit dat het een tijdelijk "probleem" was. Ze werd naar huis gebracht (dit alter ego was een klein kind en ze wist niet de weg terig naar huis). Hier werd ze opgevangen door familie en de GGZ instelling gaf aan dat dit "probleem" van tijdelijke aard was en dat dit vanzelf over ging.

Na 2 dagen bleek dat dit "probleem" niet zelf wegging en toen hebben ze mij benaderd en gevraagd of ik kon helpen. Ik heb contact gezocht met de GGZ instelling en gesproken met de EMDR therapeut en de psychiater. beide gaven aan het dossier onvoldoende te hebben bestudeerd en haar dissociatieve verleden niet serieus genomen te hebben.

Na het vertrouwen te hebben gewonnen van "het kleine kind" (alter ego) en de familie kon ik onder hypnose met de volwassen vrouw praten. Ze was in het begin nog zo angstig omdat ze "vast zat" in de EMDR therapie, ze "zat vast" in het verschrikkelijke trauma uit haar jeugd. Na een aantal sessies/ weken kwam de vrouw onder hypnose weer "tevoorschijn". 

In dit specifieke voorbeeld heeft het alter ego ongeveer 6 weken het lichaam bestuurd. De vrouw heeft in deze weken veel gemist van haar gezin. 

Nu is dit een extreem voorbeeld van wat er mis kan gaan tijdens een EMDR sessie maar het is helaas niet uniek. Jaarlijks krijg ik gemiddeld 2 klanten per maand waarbij de EMDR echt fout gegaan is en zoeken ze een manier om niet alleen van de klachten af te komen maar ook van de toename van klachten waar de EMDR voor gezorgd heeft.

Alternatieve behandel methode

Ik heb het hierboven al een aantal keren genoemd. Er is een geweldig alternatief voor EMDR; hypnose.

Alhoewel hypnose en hypnotherapie best zweverig kan klinken waarbij je misschien het idee krijgt dat je alle controle over je lichaam verliest, is dit juist het tegenovergestelde.

Het fijne aan trauma therapie onder hypnose is dat je het trauma niet hoeft her te beleven en het bijkomende voordeel is dat je ook zaken verwerkt waar je niet direct aan denkt maar wel (deels) bijdragen aan het gedrag en je gevoel vandaag de dag. 

Denk daarbij maar aan alle kleine trauma's die je eerder hebt meegemaakt; je eerste spreekbeurt op school, die keer dat je op school werd uitgelachen of gepest, de ruzie die je vroeger hebt gezien tussen je ouders, het overlijden van (groot) ouders et cetera.

Wil je hier nu meer over weten? Neem dan gerust contact op

Machteloosheid

Machteloosheid. Dit is het gevoel wat ik op dit moment ervaar.
Op dit moment wordt mijn dochter geopereerd. Natuurlijk weet ik dat ze in goede handen is maar toch breekt mijn moederhart als ik haar onder narcose zie gaan.

Dit is de 2e operatie die ze ondergaat, de eerste is helaas niet goed gegaan. Dus mag ze vandaag naar een gespecialiseerd ziekenhuis. Ik ga er dan ook vanuit dat het deze keer goed gaat en dat het resultaat blijvend is.

Machteloos gevoel vanaf de zijlijn
Mijn situatie is natuurlijk niet bijzonder, ik weet dat ook jij je wel (meer dan) eens machteloos gevoelt hebt. Machteloos omdat je graag wilt dat iemand beter wordt, geen pijn of ongemak voelt en ervaart.

In de praktijk zie ik veel van deze voorbeelden. Mensen die zich machteloos voelen omdat een persoon van wie zij houden mentaal lijdt. Ze hebben al veel adviezen gegeven aan een hun en sommige adviezen zijn opgevolgd waarbij het resultaat wisselend is/ was maar niet blijvend. Anders waren ze nu verlost van deze mentale struggel.

Als je iets zelf niet ondergaat sta je altijd vanaf de zijlijn. Het is afwachten of de persoon in kwestie jouw advies op wilt / kan en gaat volgen. Ook al weet jij dat “dit” echt de oplossing is, zelf dan moet degene dat ook nog zo zien en ervaren. Dit maakt dat jij je machteloos voelt.

Machteloosheid bij jezelf
Je kan je natuurlijk ook machteloos voelen over je eigen situatie. Misschien is jouw situatie wel uitzichtloos! Je hebt alles al geprobeerd en niets lijkt te werken. Op advies van de huisarts ben je naar de POH GGZ doorverwezen, die kon niet zoveel met jouw complexe klachten dus werd je doorverwezen naar de psycholoog in een reguliere GGZ instelling. Daar kwam je op de wachtlijst en toen je uiteindelijk je intake gesprek had kreeg je te horen dat er een aantal verschillende behandelingen werden voorgesteld. Om te beginnen werd er EMDR geadviseerd, hiervoor kom je op een wachtlijst te staan die gemiddeld 6-9 maanden duurt! Op de tussentijd te overbruggen werd aangeraden om deel te nemen aan een groepsprogramma, hier is de wachttijd slechts ca. 3 maanden voor.

In de tussentijd moet je het zelf maar even uitzoeken en vooral rustig blijven en geen “vervelende” situaties opzoeken die jouw mentale klachten en onrust verergeren.

Je vrienden willen jou natuurlijk ook helpen, er is geadviseerd om naar de yoga te gaan, te gaan wandelen of te gaan zwemmen, zoek een hobby, ga naar de acupuncturist en er was ook iemand die heel veel baat heeft gehad bij hypnotherapie, maar dat moest degene wel zelf betalen.

Het einde van de wereld
Je begint dan maar met de adviezen die het makkelijkst zijn en het minste geld kosten, je gaat wandelen en af en toe sporten. Helaas helpt dit onvoldoende en de machteloosheid wordt steeds groter en je krijgt steeds meer het gevoel dat dit het einde van de wereld is. “waarom werk er nou niets bij mij, en bij een ander wel? Misschien ben ik niet te helpen en moet ik maar accepteren dat dit mijn leven is, pfff”.

Uit nood begin je dan maar met yoga. Maar dit is niets voor jou toch? “Bij yoga moet je lenig en slank zijn, en ik ben geen van beide”. Mega gespannen en zo stijf als een houten plank stap je ongemakkelijk de yogaschool in. Je komt in houdingen waarvan je niet weet hoe deze je ooit kunnen ontspannen, je krijgt er alleen maar meer last van. En dan die eind ontspanning. “Ga maar lekker liggen en sluit je ogen” hoor je de docent zeggen. Je vraagt je oprecht af hoe je dit kan doen, “al die mensen hier en dan ook nog eens mijn ogen sluiten ga ik echt niet doen, ik wil zien wat er gebeurt. Als ik mijn ogen sluit raak ik de controle kwijt en zie ik niet meer wat er gebeurt”.

Nadat je een paar keer de yoga geprobeerd hebt merk je toch dat dit iets voor je doet. “Thuis lukken al deze houdingen en oefeningen niet maar als ik bij de yoga ben merk ik dat ik iets meer kan ontspannen en loslaten”. Helaas is dat gevoel maar van korte duur want als je naar buiten stapt neemt het ongemakkelijke gevoel en het gevoel van spanning weer je hele lichaam en hoofd over.

Vol onrust bel je wederom naar de GGZ met de vraag of er al plek is voor de emdr of de groepstherapie. Eindelijk hoor je dat je volgende week mag starten met de groepstherapie. Je ziet weer een lichtpuntje.

Groepstherapie
De dag dat de groepstherapie start ervaar je gezonde spanning. “Dit gaat mij beter maken”, is het enige wat er in je hoofd omgaat. 2x per week ga je naar deze groepssessies maar je merkt dat het weinig doet. Het is een soort praatgroep en lijkt wel een lotgenotenschap. Het ene verhaal is nog schrijnender dan het andere. Vaak ga je met een zwaarder en deprimerender gevoel naar huis dan dat je die dan daar bent gekomen. Dus na een aantal weken komt de machteloosheid weer terug. Deze keer nog groter en zwaarder dan voorheen; “kon dat nog”?

Je vraagt een gesprek aan en verteld tegen de groepsleider dat dit niet werkt voor jou en je vraagt of er geen andere therapie is die ook wordt vergoedt vanuit de zorgverzekering. Je krijgt hier helaas geen positief bericht op terug. “Dit is de enige therapie die vanuit de verzekeraar vergoedt wordt, en u staat op de wachtlijst voor de trauma verwerking middels EMDR” krijg je te horen.

Je stopt dan ook maar weer met deze vorm van therapie….

Je raakt jezelf kwijt
Het is al heel lang geleden dat je vrolijk en vol energie in de ochtend te bed uit kwam, maar de laatste paar weken is dat gevoel alleen maar toegenomen. Je hebt nergens zin in, zit volledig in de ziektewet en je komt bijna niet meer buiten de deur. Je kan de schijn ook niet meer ophouden tegenover je kinderen. Die zien jou alleen maar huilen en op bed liggen, ze praten nog weinig tegen je want als ze dat doen schreeuw je vaak naar ze. Achteraf voel je je hier schuldig over en voel je je een waardeloze moeder….

Vrienden negeer je en je zorgt steeds minder voor jezelf. Je kookt bijna niet want je hebt geen honger en als je kinderen bij jou zijn probeer je wat lekkers te maken voor hun maar ook dat kost steeds meer moeite. “Wat heeft het allemaal nog voor zin, wie zal mij eigenlijk missen als ik er niet meer ben”? Met deze gedachten loop je steeds vaker rond en je bedenkt allerlei manieren om uit te leven te stappen.

Je wordt bang van je eigen gedachten en gaat weer naar de huisarts, mogelijk is er nog iets anders wat ik kan doen….

Verwijzing van de huisarts
Je doet (wederom) je verhaal bij de huisarts en die zegt dat je op de wachtlijst staat en dat zij verder niets anders kunnen doen. Ze hebben alles al geprobeerd en alle verwijzingen zijn al afgegeven.

Dan geeft de huisarts aan dat er nog iets anders is waarvan hij weet dat het kan helpen. Er wordt momenteel wetenschappelijk onderzoek naar gedaan en de eerste resultaten zijn heel positief. Natuurlijk wil je dat proberen, wat is het? Je merkt dat er weer een kleine opleving komt, er is toch nog hoop!
De huisarts verteld je over de onderzoeken naar hypnotherapie maar je krijgt ook te horen dat dit valt onder alternatieve geneeswijze en dat dit deels of niet vergoedt wordt door de zorgverzekeraar.

Is hypnotherapie de oplossing?
Thuis ga je op onderzoek uit, ze zoekt het hele internet af en dit lijkt de oplossing te zijn voor de mentale klachten die jij ervaart. Je belt die vriendin op die ooit heeft gezegd dat je hypnotherapie moet doen omdat het bij haar ook zo goed heeft geholpen. Na dit gesprek ben je nog enthousiaster en ga je opzoek naar een hypnotherapeut bij jou in de buurt.

Je komt op een site terecht van een therapeut die je aanspreekt en je plant een afspraak in. Tijdens dit gesprek worden al je vragen, twijfel en onrust weggenomen. Ja, dit is wat jij gaat doen.
“oja, nog een vraag, wat kost het eigenlijk”?
Als je hoort wat een traject kost blokkeer je. “Jeetje, dat is meer dat ik dacht. Dat heb ik nu niet”. Je spreekt af er even over na te denken en je gaat iets wat gedemotiveerd naar huis.

Wat kost de huidige situatie
De dagen en de weken verstrijken langzaam. Het bedrag wat je moet betalen bij de hypnotherapeut is zo hoog, en je weet niet of het werkt. Moet je dit dan wel doen? Is er niet iets anders wat de zorgverzekeraar zal vergoeden?
Je merkt dat je steeds verder weg zakt. Je kinderen hebben aangegeven vaker bij papa te willen zijn omdat het bij en met jou niet zo leuk (meer) is.

Je vraagt opnieuw een gesprek aan bij de hypnotherapeut en legt jouw twijfel voor. Daar wordt je de vraag gesteld wat de huidige situatie jou nu kost en wat het je al gekost heeft. “Tja, energie, frustratie, mijn nachtrust, mijn werk en de band met mijn kinderen, die raak ik nu ook kwijt”. De volgende vraag luidt “wat ben je van plan dit nog meer te laten kosten”? Tja, die vraag is lastiger te beantwoorden, eigenlijk niets. Ben het wel zat was het antwoord.

Nu pas valt het kwartje, dat je zelf verantwoordelijk bent voor je eigen succes en gezondheid. Je bedankt voor het gesprek en geeft aan in te willen stappen in een traject. We gaan wat dieper in op je vraagstukken en praten verder over de mogelijkheden. Over 3 weken plannen we de eerste sessie in!

Dit was een gesprek wat ik een paar jaar geleden heb gevoerd met een klant. Als je haar van te voren had gezegd dat de uitkomst van hypnotherapie zo geweldig zou zijn en een wereld van verschil zou maken had ze jou of mij mogelijk niet geloofd. Maar nu ze zelf heeft ondervonden dat afhankelijkheid van de reguliere zorg en de zorgverzekerde zorg haar niet verder kon helpen ging ze zelf opzoek en nam ze de regie over haar eigen leven weer terug.

Ondertussen is mijn dochter weer terug op de afdeling, nog een beetje dizzy en afwezig door de narcose maar heel blij dat alles goed gegaan is. Fijn dat ik nu weer zelf voor haar kan zorgen, ik voel me niet meer machteloos!

Aangesloten bij:

Discover more from Groei en Meer

Subscribe now to keep reading and get access to the full archive.

Continue reading

linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram